آموزش تلفظ صحیح زبان روسی

تلفظ صحیح زبان روسی یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های زبان‌آموزان است. در این درس حالت‌های مختلف که باعث تلفظ‌های گوناگون حروف در زبان روسی می‌شوند را بررسی کردیم و به آموزش زبان روسی مبتدی تا متوسط پرداختیم.

الفبای روسیتکیه یا ضربه در زبان روسی

۱. رعایت ضربه یا تکیه

در یادگیری هر زبان خارجی تلفظ درست کلمات و جملات از کلیدی ترین موضوعات است؛ زبان روسی هم از این دایره مستثنا نیست. امروز در ادامه درس های آموزش زبان روسی رایگان مینو قصد داریم قواعد و نکات مهم مربوط به تلفظ در زبان روسی را به شما آموزش دهیم. رعایت این نکات به شما کمک می کند کلمات را صحیح‌تر ادا کنید.

در زبان روسی، ضربه (تکیه) یا ударение که با علامت ( ˊ )روی حرف صدادار در کلمات می‌بینید، بسیار مهم است. جابه‌جایی ضربه یا اودارنیه در زبان روسی موجب تلفظ نادرست کلمات می‌شود. حتی اگر با رعایت نکردن ضربه، تغییر محسوسی در تلفظ یا معنای کلمه ایجاد نشود، باز هم یک روس‌زبان ممکن است متوجه صحبت شما نشود.

این موضوع می‌تواند تجربه‌ای ناخوشایند از هم‌صحبتی با روس‌زبان‌ها برای شما رقم بزند. گاهی اوقات، جابه‌جایی یا قرار دادن نادرست ضربه (تکیه)، معنای کلمات را نیز تغییر می‌دهد. در مثال‌های پایین، چند نمونه از این موارد را مشاهده می‌کنید.

معنیتلفظکلمه
گریه میکنمپلاچوПла́чу
پرداخت میکنمپلاچوПлачу́
نوشتنپیساتПиса́ть
ادرار کردنپیساتПи́сать
کلاس آنلاین زبان روسی
کلاس زبان روسی آنلاین کاملا تعاملی

۲. حروف صدادار

در زبان روسی به پنج جفت تقسیم بندی میشوند. در جدول پایین ردیف بالا حروف صدادار سخت و ردیف پایین حروف صدادار نرم نامیده می‌شود. حروف صدادار نرم در کلمات باعث میشود حرف بیصدای قبل از آن‌ها نرم‌تر تلفظ شود.

ЫЭУОАصدا دار سخت
ИЕЮЁЯصدا دار نرم

در جدول زیر همه حروف قبل از حروف صدادار نرم، ملایم یا نرم تلفظ می‌شوند:

معنیتلفظکلمه
داییدیادیاДя́дя
پروازپالیُتПолёт
اتواوتوکУтю́г
تلفنتیلیفُنТелефо́н
زمستانزیماЗимаˊ
تدریس خصوصی زبان روسی

۳. علامت نرمی (Ь)

Мягкий знак (ь) این حرف از الفبای روسی از خودش صدایی ندارد؛ اما باعث می‌شود حروف قبل از خودش نرم تلفظ شوند.

معنیتلفظکلمه
مادرماتМать
دفترتیتراتТетра́дь
زندگیژیزنЖизнь
شبنُچНочь
دردویِرДверь
هفتسیِمСемь

۴. علامت سختی (Ъ)

 Твёрдый знак باعث می‌شود که حرف قبل خودش سخت‌تر تلفظ شود.

معنیتلفظکلمه
ورودی راهروپادیزتподъе́зд
حجمآبیُمОбъём
اگهی ، اعلامیهآبییولینیهОбъявле́ние

۵. حرف Ы

حرف Ы یکی از حروف صدادار است که مشابه آن را در زبان فارسی نداریم. حرف Ы از انتهای گلو و با غلظت بیشتری نسبت به И  بیان می‌شود:

معنیتلفظکلمه
پنیرسیرСыр
ماهیریباРы́ба
مامیМы

۶. حروف بی زنگ و زنگدار ( بی واک و واک دار)

حروف صدادار در زبان روسی به دو دسته بی زنگ و زنگدار تقسیم می‌شوند که همین موضوع نکات تلفظی خاصی را ایجاد می‌کند:

دسته‌بندی حروف زنگدار و بی‌زنگ

بی صدای تکبی صدای جفت دار
М Н Р Л Йهمیشه زنگدارБ В Г Д Ж Зزنگ دار
Х Ц Ч Щهمیشه بی رنگП Ф К Т Ш Сبی زنگ

در جدول بالا ۶ جفت حرف زنگدار و بی‌زنگ می‌بینید که نکات تلفظی خاصی دارند.

نکته اول: هرگاه حروف زنگدار از دسته حروف زنگدار جفت‌دار در انتهای یک کلمه قرار بگیرند، هنگام تلفظ به جفت بی‌زنگ خود تبدیل می‌شوند.

Г به К تبدیل می‌شود
دوستدروکДруг
ساحلبیِریکБе́рег
Ь به П تبدیل می‌شود
معنیتلفظکلمه
پیشانیلُپлоб
نانخلیِپхлеб
تبدیل В به Ф
معنیتلفظکلمه
سقفکرُفКров
شیرلیِفЛев
تبدیل Д به Т
معنیتلفظکلمه
شهرگُراتГо́род
سالگُتГод
تبدیل ж به ш
معنیتلفظکلمه
جوجه تیغییٌشёж
چاقونُشнож
تبدیل з به с
معنیتلفظکلمه
قصهراسکاسРасска́з
هندوانهآربوسАрбу́з

لازم است توجه داشته  باشید که در این کلمات فقط در صورتی که حروف زنگدار در انتهای کلمه قرار داشته باشند، به جفت بی زنگ خود تبدیل می‌شوند. اگر جمع بسته شوند یا در پادژی پایانه آن‌ها تغییر پیدا کند، به همان شکل خودشان، یعنی زنگدار تلفظ می‌شوند.

تبدیل Г به К
معنیتلفظکلمه
دوستدروکДруг
به دوستدروگوДру́гу
ساحلبیِریکБе́рег
سواحلبیریگاберегаˊ
تبدیل Ь به П
معنیتلفظکلمه
پیشانیلُپлоб
روی پیشانینالبیهНа лбе
نانخلیِپхлеб
انواع نانخلیبیХле́бы
تبدیل В به Ф
معنیتلفظکلمه
سقفکرُفКров
سقف هاکرُویКро́вы
شیرلیِفЛев
شیرهالویльвы
تبدیل Д به Т
معنیتلفظکلمه
شهرگُراتГо́род
شهرهاگاراداГорода́
سالگُتГод
سالهاگُدیго́ды
تبدیل ж به ш
معنیتلفظکلمه
جوجه تیغییٌشёж
جوجه تیغی هاییشیежи́
چاقونُشнож
چاقو هاناژیножи́
تبدیل з به с
معنیتلفظکلمه
قصهراسکاسРасска́з
قصه هاراسکازیРасска́зы
هندوانهآربوسАрбу́з
هندوانه هاآربوزیАрбу́зы

نکته دوم: نکته دیگری که درباره حروف زنگدار و بی‌زنگ وجود دارد این است که برای ادای راحت‌تر کلمات هرگاه در یک کلمه حروف زنگدار و بی‌زنگ پشت هم بیایند، به هم تبدیل می‌شوند؛ به این صورت که:

الف ) اگر یک حرف بی صدای بی زنگ پیش از حرف بی صدای زنگدار بیاید، به جفت زنگ دار خود تبدیل می‌شود؛ درواقع:

درواقع

بی‌زنگ + زنگ‌دار= زنگ‌دار

معنیتلفظتوضیحاتکلمه
ایستگاه قطارواگزالК به Г تبدیل میشودВокза́л
فوتبالفودبُلТ به Д تبدیل میشودФутбо́л
اسمت چیه ؟کاک واز زاووتС به З تبدیل میشودКак вас зову́т?
امتحاناگزامینК به Г تبدیل میشودЭкза́мен

ب) اگر یک حرف بی صدای زنگدار پیش از حروف بی صدای بی زنگ بیاید ، به جفت بی زنگ خودش تبدیل میشود .

در واقع

زنگدار+ بی زنگ = بی زنگ  

معنیتلفظتوضیحاتکلمه
فضانوردکاسمانافتВ به Ф تبدیل میشودкосмона́вт
نویسندهآفتارВ به Ф تبدیل میشودА́втор
چنگاللُشکاЖ به Ш تبدیل میشودЛо́жка
اتوبوسآفتُبوسВ به Ф تبدیل میشودАвто́бус

۷. حروف بی صدای ц,ш,ж همیشه سخت تلفظ می‌شوند

حتی اگر بعد آنها علامت نرمی (ь)  یا حروف صدادار نرم‌کننده (Я,Ё,Ю,Е,И) بیاید.

معنیتلفظتوضیحاتکلمه
همسرژیناЕ به Ы تبدیل میشودЖена́
زندگیژیزنИ به Ы تبدیل میشودЖизнь
رقمتسیفراИ به Ы تبدیل میشودЦифра
ابریشمشُلکЁ به О تبدیل میشودШёлк
موشمیشМышь

۸. حروف بی صدای Ч,Щ,Й  همیشه نرم تلفظ میشوند

معنیتلفظکلمه
چاییچایЧай
انسانچیلاویکЧелове́к
شانهشیُتکاЩётка
ماستیُگورتЙо́гурт

۹. تشدید کلمات

معنیتلفظتوضیحاتکلمه
دقیقاایمینناتشدید روی حرف НИ́менно
ازآنجاآتتوداتشدید روی حرف ТОтту́да
اتفاقینی آژیدانناتشدید روی حرف ННеожи́данно

کلمات خارجی از این دایره مستثناست:

معنیتلفظکلمه
الوآلوАллоˊ
میلیونمیلیونМиллио́н

۱۰. استثناعات تلفظی

الف ) حرف ч گاهی به صورت (ش) تلفظ میشود.

معنیتلفظکلمه
چه چیزیشتُчто
البتهکانیِشناконе́чно

ب) حرف Г  گاهی به صورت (و) تلفظ میشود.

معنیتلفظکلمه
امروزسیوُدنیاсего́дня
او راییوُего́

۱۱. حروف ترکیبی

الف ) در حرف ДЖ  کنار هم (ج) تلفظ میشوند:

معنیتلفظکلمه
جونجُنДжон
شلوار جینجینسیДжи́нсы

ب ) حرف ЖЧ  کنار هم (ش) تلفظ میشوند:

معنیتلفظکلمه
شوهرموشیناМужчи́на
پناهندهپِرِبیِشیکПеребе́жчик

پ) دو حرف  СЧ در کنار هم (ش) تلفظ میشوند

معنیتلفظکلمه
شمردنشیتاتСчита́ть
خوشبختیشاستیهСча́стье